* ( 1254 - تولد حاج شيخ محمد تقى تربتى خراسانى ) * وى فرزند حاج علينقى خان شجيع الملك است كه او فرمانده فوج قرائى خراسان بوده و در سنه 1327 كشته شده . و حاجى شيخ محمد تقى خود از علما و فقها و اهل فضل و ادب عصر خويش بود كه در اين سال - چنان‌كه در « فهرست كتابخانه مباركهء رضويه ( ع ) 5 : 387 » نوشته - در قريهء دولت‌آباد چهار فرسنگى شهر تربت حيدريه متولد شده ، و چون پدرش مردى نظامى بود وى نيز تا چهارده‌سالگى به تحصيل علوم فارسى و فنون نظامى مشغول بود ، آن‌گاه از اين كار سرباززده و در حدود هزار و دويست و هشتاد و اندى بمشهد مقدس مهاجرت نمود و در مدرسه ميرزا جعفر سكونت اختيار كرد و با شوقى وافر و جدى متكاثر به تحصيل علوم دينيه پرداخت ، چندان كه در اواخر امر سرآمد تلامذه مرحوم ميرزا نصر اللّه تربتى ( 1230 ) گرديد « 1 » . آن‌گاه براى تكميل علوم شرعيه در سنه 1298 بنجف رفت و در خدمت ميرزاى رشتى و غيره درس خواند و با نيل بمقام اجتهاد بايران برگشت و در مشهد مقدس ساكن و همى بتأليف و تدريس اشتغال جست ، و چندين كتاب تأليف نمود : اول كتاب « تقريرات » كه مجموعه‌اى است از مسوده‌هاى مختلف و اكثر آنها در مباحث و مسائل متفرقه و بعنوان حواشى بر « طهارت » و « مكاسب » شيخ انصارى است كه بيشتر آنها ناتمام مانده . دويم « حاشيه بر مبحث تعادل و تراجيح فرائد » آن مرحوم . و آخر در ماه رمضان المبارك سنه 1330 هزار و سيصد و سى - مطابق ( اسد - سنبله ) ماه برجى - در مشهد وفات كرد ، و هم آنجا در منزل شخصى خود در كوچهء حمام سالار دفن شد . و فرزندش آقاى شجيعى اينك از قضاة عالىمقام معاصر است .

--> ( 1 ) شرح حال ميرزا نصر اللّه تربتى با جمعى ديگر از معنونين ( 1230 ) بهنگام طبع از قلم مرحوم مؤلف سهوا ساقط شده ، بناچار در سال وفاتش ( 1298 ) ذكر خواهد شد ، ان‌شاءالله تعالى . م .